همه چیز در مورد دریاچه وان ترکیه

به گزارش تور ترکیه ارزان، شهر وان در نزدیکی مرز ایران و ترکیه قرار دارد و بسیار برای گردشگران ایرانی محبوب است، و مهمترین جاذبه گردشگری این منطقه دریاچه وان می‌باشد، در ادامه قصد داریم به معرفی آن پرداخته و تاریخچه آن را بیان کنیم. دریاچه وان بزرگ ترین دریاچه کشور ترکیه و دومین دریاچه بزرگ خاورمیانه است، دسترسی بسیار راحتی از طریق مرز زمینی دارد و گزینه جذابی برای گردش چند روزه میباشد، می توانید در جزایر کوچک درون این دریاچه طبیعت گردی کنید، محلی مناسب برای شنا و آبتنی است، می توانید در اطراف این دریاچه زیبا و مناظرش به گشت و گذار و کوهنوردی بپردازید.

همه چیز در مورد دریاچه وان ترکیه

شهر وان ترکیه گرچه شهر کوچکی است، اما به جهت موقعیت جغرافیایی اش که درست در نزدیکی مرز ایران و ترکیه قرار گرفته، بسیار مورد توجه مسافران و گردشگران تور ترکیه است. ایرانی ها اغلب شهر وان را به سبب مراکز خرید، اقامتگاه‌های مناسب و البته کتیبه تاریخی خشایارشا می شناسند. البته همان طور که حتما می دانید، یکی از جاذبه های اصلی این شهر، دریاچه وان است؛ دریاچه ای وسیع که با تاریخ غنی و زیبایی محض احاطه شده و مسافران و گردشگران زیادی را میزبانی می کند.

به شهر وان که برسید، کافیست مسیر کمی را طی کنید تا خود را به ساحل زیبای دریاچه وان برسانید. حالا شما درست در کنار بزرگترین دریاچه کشور ترکیه ایستاده اید که سالانه افراد بسیاری را به خود می خواند تا دلبری و شکوهش را به رخ بکشد. کمی که بگذرد، خواهید دید صبر کردن در برابر این پهنه نیلگون را نمی توانید و باید که تنی به آب بزنید!

آشنایی با دریاچه وان (Lake Van)

دریاچه وان، بزرگ ترین دریاچه کشور ترکیه است که وسعتی در حدود 3,755 کیلومتر مربع دارد و در اطراف با شهرها و روستاهای مختلفی احاطه شده است. این دریاچه در شرق کشور ترکیه و در نزدیکی شهر وان قرار گرفته و در نتیجه فاصله بسیار کمی با مرز ایران و ترکیه دارد. وقتی به دریاچه وان برسید، در اطراف، کوه های بلند و سر به فلک کشیده ای می بینید که ارتفاعی نزدیک 1300 متر دارند و جریان های کوچک آن ها به همراه باران، آب دریاچه را تامین می کنند.

در دریاچه جذابِ وان ماهی خاصی می بینید که هیچ جای دیگری در ترکیه نخواهید دید و تنها در این دریاچه زنده می ماند. کمی که در اطرافش گشت و گذار کنید، می توانید با قایق به درون جزایر آن هم بروید و به گردش تان رنگی از هیجان بزنید. باید بدانید دیدنی های باستانی و بقایای تاریخی در این جزایر وجود دارند و در نتیجه گردشی بدیع از تاریخ و طبیعت در انتظار شماست.

دریاچه وان، شکلی مثلثی و عمقی در حدود 171 تا 400 متر دارد و 1,640 متر بالاتر از سطح دریا قرار گرفته است. جالب آن که بخش غربی دریاچه عمیق تر و عمقش نزدیک 451 متر ارزیابی شده اما بخش های شرقی دریاچه کم عمق تر هستند. خوب است بدانید که آب دریاچه وان به شدت قلیایی است و پی اِچی در حدود 9.7 تا 9.8 داشته و درصد بالایی از سدیم کربنات و دیگر نمک ها در آن به چشم می خورند. با این وضعیت، آب دریاچه چندان در کشاورزی و موارد آشامیدنی قابل استفاده نیست؛ اما برای مصارف دیگری چون ساخت پاک کننده ها کاربرد دارد. به این ترتیب سدیم کربنات و دیگر نمک های دریاچه را با تبخیر، استخراج و در صنعت استفاده می کنند.

گرچه دریاچه وان در ارتفاع بالایی قرار گرفته و در زمستان ها نیز آب و هوای بسیار سردی دارد؛ اما غلظت بالای نمک آن از یخ زدن آب دریاچه جلوگیری می کند و تنها برخی از نقاط کم عمق شمالی منجمد می شود. همین موضوع باعث شده تا دریاچه وان به عنوان مکانی محبوب و مناسب برای شنا و آبتنی شهرت پیدا کند.

یکی از جدیدترین اتفاق هایی که باعث شد اخیرا دریاچه وان در صدر خبرهای دنیا قرار بگیرد، کشف قلعه ای سه هزار ساله در اعماق این دریاچه بود. پژوهشگران با بررسی متوجه شدند که قدمت این قلعه، به دوران باشکوه پادشاهی اورارتو در عصر آهن بر می گردد. این تمدن در کنار دریاچه وان و ارومیه گسترده بود و نزدیک 270 سال در این منطقه حکومت کرد. باستان شناسان با جستجوهای بیشتر در دریاچه وان، متوجه شدند که این بقایای تاریخی در گستره ای نزدیک یک کیلومتر به چشم می خورند و ارتفاعی تا حدود 4 متر دارند.

دیدنی های دریاچه وان

در اطراف دریاچه وان جاذبه ها و دیدنی هایی به چشم می خورند که بخشی از آن ها مربوط به چهار جزیره به نام های آکدامار، آدیر، کوش و جارپاناک است. در ادامه با این جزایر و دیگر دیدنی های دریاچه وان آشنا می شویم.

جزیره آکدامار (Akdamar Island)

آکدامار دومین جزیره بزرگ دریاچه وان است که وسعتی در حدود 0.7 کیلومتر مربع داشته و از ساحل تنها 3 کیلومتر فاصله دارد. در این جزیره زیبا، طبیعتی دوست داشتنی و کلیسایی باستانی و ارمنی به چشم می خورند.

برای طبیعت گردی در این جزیره به بخش غربی آکدامار بروید تا صخره ای آهکی با ارتفاع 80 متری را ببینید. همچنین جالب است بدانید که در بخش شرقی جزیره نیز چشمه ای جوشان و پرآب قرار دارد.

کلیسای صلیب مقدس (Holy Cross Cathedral)

یکی از زیباترین سازه های مذهبی که درون جزیره آکدامار قرار دارد، کلیسای صلیب مقدس است. این کلیسای باشکوه درست در نزدیکی ساحل واقع شده و قدمتش به قرن دهم میلادی بر می گردد. در سال 921 میلادی بود که پادشاه وقت یک قصر، کلیسا و صومعه در جزیره احداث کرد. متاسفانه امروزه بخش های اندکی از آن قصر و صومعه باقی مانده است؛ اما کلیسای صلیب مقدس وضعیت متفاوتی دارد. دیوارهای این کلیسا کاملا سالم اند و بر روی آن حکاکی ها و نقش برجسته های چشمگیری جلب توجه می کنند.

با دقت که به تصاویر کلیسا و نقوش روی دیوارش نگاه کنید، خواهید دید که داستان های مختلفی از پیامبران روایت شده است. در طرفی آدم و حوا و در طرفی دیگر یونس پیامبر و نهنگ حاملش را می بینید. در طرفی دیگر داستان حضرت داوود و قوم جالوت به چشم می خورد و در بخشی دیگر داستان ابراهیم و ماموریتش برای ذبح اسماعیل توجه را به خودشان جلب می کند. علاوه بر این ها نیز نقوش محوی در درون خود کلیسای صلیب مقدس وجود دارد.

هزینه ورود: 5 لیر ترکیه (معادل 6,580 تومان)

ساعات بازدید: 8:00 تا 18:00

جزیره آدیر (Adır Island)

جزیره آدیر بزرگترین جزیره دریاچه وان است که در خود کلیسایی تاریخی و ارمنی به نام سنت جرج را جای داده است. قدمت این کلیسا به سال 1305 میلادی بر می گردد و تا قرن هفده و هجده همچنان مورد استفاده بود.

از جمله چیزهایی که به این جزیره اهمیت می بخشد، نقشش در دوره نسل کشی ارمنی ها در اوایل قرن بیستم بود. در واقع در این زمان بود که حدود 12 هزار زن و مرد ارمنی برای فرار از مرگ، به این جزیره پناه آوردند و به مدت 3 روز در آن روزگار گذراندند.

دیگر جزایر وان

دو جزیره کوچک دیگر به نام های جارپاناک (Çarpanak) و کوش (Kuş) در دریاچه وان به چشم می خورند که هر دو خالی از سکنه هستند. البته هر دو جزیره در روزگاران گذشته افرادی را در خود جای داده بودند و امروزه تنها بقایایی از یک کلیسا و چند سازه تاریخی دیگر در آن جا دیده می شود.

جالب است بدانید که جزیره کوش به نام جزیره پرنده هم شناخته می شود، چرا که تعداد زیادی از پرنده های مختلف در آن سکونت دارند.

شهر احلات (Ahlat)

احلات شهری تاریخی و 2900 ساله است که در بخش شمالی دریاچه وان قرار گرفته و امروزه به سبب چند گورستان باستانی و جذابش شهرت پیدا کرده است. بر روی سنگ های قبر گورستان های این شهر، اشکال چند بعدی با طراحی های منحصر به فردی به چشم می خورد که قدمت شان به قرون وسطی بر می گردد.

البته درباره دوره و حکومت تاریخی مربوط به این سنگ قبرها اختلاف هایی وجود دارد؛ اغلب آن را متعلق به دوره سلجوقیان می دانند اما اطلاعات شهرداری احلات چیز دیگری می گوید و معتقد است این سنگ قبرها به دوره هایی از پادشاهان ارمنی، حکومت ایوبیان، مغول ها و در نهایت دوره صفویان بر می گردد. این بدان معناست که مجموعه گورستان عجیب و بی نظیر احلات در بین قرن های 12 تا 15 میلادی پدید آمده است.

موزه احلات (Ahlat Museum)

موزه احلات موزه ای قدیمی و پذیرای مجموعه ای باستانی است که در شهر احلات قرار دارد. قدمت این موزه به دهه 1970 میلادی بر می گردد و در آن مجموعه ای از آثار تاریخی چون تندیس ها، ظروف باستانی و سرامیک هایی از دوران حکومت سلجوقیان به چشم می خورد. برخی از اشیا این موزه قدمتی 4 هزار ساله داشته و از میان گورهایی باستانی کشف شده اند. باستان شناسان این ظروف و اشیا مربوط به اوایل عصر آهن را از 15 کیلومتری شهر احلات یافته اند.

در کل مجموعه های موزه احلات به سه بخش تقسیم می شود:

سکه هایی از دوران مختلف

اشیایی از پادشاهی آرارات در عصر آهن. وسایلی چون گیره لباس، کمربند، قفل و ...

سرامیک هایی از روم باستان، چراغ نفتی، چپق و ...

ساعات بازدید:

8:00 تا 12:00

13:00 تا 17:00

کلیسای آلتینساج (Altinsaç Kİlİsesİ)

یک کلیسای تاریخی دیگر در اطراف وان به چشم می خورد که در قسمت غربی دریاچه قرار دارد. این کلیسا بر روی تپه ای مشرف به دریاچه بوده و خوشبختانه تا به امروز به خوبی از آن مراقبت شده است.

دسترسی: برای رسیدن به کلیسای آلتینساج، از جزیره آکدامار به سمت شهر تاتوان بروید و مسیری 12 کیلومتری را پشت سر بگذارید. پس از رسیدن به تقاطع به راست بروید و در ادامه علایم و تابلوها را دنبال کنید. پس از 3 کیلومتر جاده آسفالته تمام می شود و وارد جاده ای خاکی و سنگلاخی خواهید شد. باقی مسیر را در کنار دریاچه خواهید بود و 14 کیلومتر تا روستای آلتینساج پیش روی شماست. از خود روستا تا کلیسا نیز حدود 2 کیلومتر در راه خواهید بود.

گورستان گواش (Gevaş Cemetery)

گواش شهر ساحلی و کوچکی است که در جنوب دریاچه وان قرار دارد. این شهر نیز همانند احلات گورستانی تاریخی دارد که متعلق به قرن های 14 تا 17 میلادی هستند. یکی از جذاب ترین مقبره های این گورستان، قبری چند گوشه بوده که برای حلیمه خاتون، یکی از اعضا حکومت ترکمنی قراقویونلو بنا شده است.

تفریحات دریاچه وان

دریاچه وان سالانه میزبان جشنواره ها و مسابقات ورزشی مختلفی است که از آن جمله می توان به ورزش های آبی و مسابقات قایق سواری اشاره کرد. در ادامه با تفریحات عمومی دریاچه وان آشنا می شویم:

شنا و آبتنی در دریاچه وان

همان طور که گفتیم در اطراف دریاچه وان شهرها و روستاهای مختلفی وجود دارد. متاسفانه در شهر وان ساحلی عمومی برای شنا در دریاچه وجود ندارد؛ اما یک ساحل در 20 کیلومتری جنوبی شهر وان و در شهر ادرمیت (Edremit) به چشم می خورد. همچنین خوب است بدانید که چندی از هتل های لوکس و استاندارد شهر وان، برای خود ساحلی خصوصی دارند که از آن جا امکان شنا در دریاچه را پیدا می کنید.

قایق سواری در دریاچه وان

می توانید از شهر وان در شرق دریاچه تا شهر تاتوان که در بخش غربی دریاچه وان قرار گرفته را در سفری چهار ساعته، با قایق طی کنید. هزینه این سفر دریایی در حدود 10 لیر ترکیه (معادل 13,160 تومان) خواهد بود.

ماهیگیری و تماشای ماهی ها در دریاچه وان

یکی از تفریحات جذاب و رایج دریاچه وان، ماهیگیری است. البته باید توجه داشته باشید که در طی فصل تخم ریزی ماهی های دریاچه، یعنی ماه اردیبهشت و خرداد ماهیگیری ممنوع است. در این زمان می توانید به محل دهانه رودها و جریان های ورودی به دریاچه وان بروید و مهاجرت هیجان انگیز ماهی ها را تماشا کنید. همچنین در این قسمت سطوحی را ساخته اند که می توانید به رودخانه و پرش ماهی ها به درون جریان ها تسلط داشته باشید.

جزیره گردی در دریاچه وان

همان طور که اشاره شد درون دریاچه وان چندین جزیره کوچک وجود دارد که می توانید برای گردش و بازدید با قایق به آن جا بروید.

عکاسی در دریاچه وان

یکی از تفریحات معمول و البته دوست داشتنی در طبیعت گردی، عکاسی از لحظات خوش و البته مناظر چشمنواز است. برای عکاسی حرفه ای تر، توصیه می کنیم مقاله های عکاسی زیر را بخوانید:

جانورانی که در دریاچه وان خواهید دید

تنها ماهی موجود در دریاچه وان، نوعی ماهی کپور به نام شاه ماهی مروارید و یا ماهی وان است که در کل کشور ترکیه تنها در این دریاچه وجود دارد. هر سال ماه های اردیبهشت و خرداد که از راه می رسند، شاه ماهی های مروارید، از دریاچه وان به دهانه رودخانه ها و جریان های ورودی به دریاچه مهاجرت می کنند، چرا که درجه شوری این آب ها بسیار کم تر است. ماهی ها در آن جا تخم ریزی کرده و پس از اتمام فصل تخم ریزی نیز به دریاچه وان بر می گردند.

البته شاه ماهی مروارید تنها موجود زنده دریاچه وان نیست و دانشمندان تا به حال نزدیک 103 گونه فیتوپلانکتون در این دریاچه شناسایی کرده اند. از آن جمله جلبک سبز و قهوه ای، دیاتوم، تاژک داران و سیانوباکتری ها هستند. علاوه بر این، 36 گونه زئوپلانکتون مانند پاروپایان، چرخان تباران و شاخه‌سرونیان نیز در دریاچه وان زندگی می کنند.

در کنار موجوداتی که در آب دریاچه وان زندگی می کنند، می توان به گربه های نایاب وان اشاره کرد که در این منطقه زندگی می کنند و به نظر می رسد که به آب دریاچه نیز علاقه بسیاری دارد.

بهترین فصل سفر به دریاچه وان

دریاچه وان در یکی از بلندترین و مرتفع ترین نقاط کشور ترکیه واقع شده و دارای اقلیم قاره ای خشک است. این به آن معنی است که آب و هوا در این منطقه با تغییر فصول دچار تغییرات قابل توجهی می شود. متوسط دما در ماه تیر بین 22 تا 25 درجه سانتیگراد و در دی ماه میان 3- تا 12- درجه سانتیگراد است. منطقه وان زمستان های بسیار سرد و برفی را پشت سر می گذارد و کاهش دما در این منطقه بسیار چشمگیر است. جالب آن که در برخی از شب های سرد زمستانی دما تا 30- درجه سانتیگراد هم پایین می آید.

البته وجود دریاچه وان باعث تلطیف هوا می شود و دمای هوای شهر وان را در بخش ساحلی و در روزهای گرم تابستان و روزهای سرد زمستان تعدیل می کند. با این وجود خوب است بدانید که تفاوت دمای شب و روز در این منطقه نسبتا زیاد است و باید برای شب های سرد آماده باشید.

متوسط بارش باران در طی سال در محدوده دریاچه وان در حدود 400 تا 700 میلی متر است و این یعنی بارندگی در این منطقه متوسط است.

در نهایت می توان گفت شش ماه اول سال، زمان مناسبی برای سفر به شرق ترکیه و گردش در اطراف دریاچه وان است که در این میان بهترین فصل سفر، فصل بهار و به خصوص خرداد ماه است.

لوازم ضروری در سفر به دریاچه وان

  • کلاه آفتابگیر
  • حوله
  • دمپایی و صندل
  • کرم ضد آفتاب
  • عینک آفتابی
  • بارانی و لباس ضد آب
  • لباس اضافه
  • لباس نخی و خنک
  • لباس گرم

لوازم پیشنهادی در سفر به دریاچه وان

  • آب آشامیدنی
  • تلفن همراه
  • دوربین
  • زیرانداز
  • شارژر موبایل
  • لباس نخی و خنک
  • میان وعده
  • کفش پیاده روی
  • کوله پشتی
  • چادر مسافرتی
  • کیسه خواب

کجا بمانیم؟

از آن جا که شهر وان درست در کنار این دریاچه زیبا قرار دارد، بنابراین برای اقامت خود می توانید روی هتل ها و مهمان خانه های این شهر کوچک حساب کنید. طیف هزینه اغلب هتل های این شهر بین شبی 100 لیر ترکیه (معادل 131,600 تومان) تا 250 لیر ترکیه (معادل 329,000 تومان) است. برخی از بهترین هتل های شهر وان عبارت اند از:

هتل الیت ورلد وان (Elite World Van): هتل 5 ستاره: شبی 180 لیر ترکیه (معادل 236,880 تومان) تا 300 لیر ترکیه (معادل 394,800 تومان)

هتل بیوک اورارتو (Buyuk Urartu Hotel): هتل 4 ستاره: شبی 180 لیر ترکیه (معادل 236,880 تومان) تا 200 لیر ترکیه (معادل 263,200 تومان)

هتل تامارا (Tamara Otel): هتل 4 ستاره: شبی 180 لیر ترکیه (معادل 236,880 تومان) تا 400 لیر ترکیه (معادل 526,400 تومان)

هتل کروان (Kervan Hotel): هتل 3 ستاره: شبی 70 لیر ترکیه (معادل 92,120 تومان) تا 180 لیر ترکیه (معادل 236,880 تومان)

البته همان طور که اشاره شد در اطراف دریاچه وان شهرهای دیگری چون تاتوان، ادرمیت و ارجیش نیز به چشم می خورند که می توانید در آن ها نیز اقامت کنید. البته اگر ساکن ایران هستید و از ایران به سوی دریاچه وان می روید، اقامت در شهر وان برای شما راحت تر و در دسترس تر خواهد بود.

هتل رویال تزار شهر تاتوان (Tasar Royal Hotel): هتل 4 ستاره: شبی 100 لیر ترکیه (معادل 131,600 تومان) تا 200 لیر ترکیه (معادل 263,200 تومان)

کمپینگ و چادر در اطراف دریاچه وان

اگر به دنبال اقامتی هیجان انگیز و طبیعت گردانه در کنار این دریاچه زیبا هستید، می توانید در مناطقی در کنار دریاچه وان چادر بزنید.

در کنار اسکله دریاچه وان رستورانی به همراه محل کمپ وجود دارد که اگر در آن رستوران غذا صرف کنید، می توانید به رایگان از محل کمپینگ نیز استفاده کنید.

Address: Lake Van, Van, Turkey

در صورتی که تمایل دارید تا بیشتر با راه ها و هزینه های سفر به وان آشنا شوید، خواندن مقاله زیر را از دست ندهید:

جاذبه های اطراف دریاچه وان

در اطراف دریاچه وان جاذبه هایی به چشم می خورد که اگر چند روزی وقت داشته باشید، دیدن آن ها را نباید از دست بدهید:

کتیبه های خشایارشا: کتیبه ای سه زبانه است که ابتدا به دستور داریوش بزرگ ساخته شد؛ اما در زمان خود او هیچ گاه کار ساخت آن به پایان نرسید و در نهایت خشایارشا فرمان تکمیل کتیبه ها را داد. این کتیبه ها در ارتفاع 20 متری از سطح زمین و در نزدیکی قلعه وان قرار دارند.

آبشارهای مرادیه (Muradiye waterfalls): آبشارهای زیبای مرادیه در روستایی به همین نام قرار گرفته و با ساحل دریاچه وان نیز فاصله ای 30 کیلومتری دارند. همچنین اگر بخواهید از شهر وان به این آبشارهای باشکوه برسید، حدود 1 ساعت در راه خواهید بود.

کوه سوفان (Mount Süphan): این کوه که درست در شمال دریاچه وان قرار گرفته، دومین کوه بلند آتشفشانی کشور ترکیه است و فاصله ای 20 کیلومتری و 1 ساعته با دریاچه وان دارد.

قلعه وان (Castle Of Van): این قلعه باستانی در شهر وان قرار دارد و با ساحل دریاچه فاصله ای 10 دقیقه ای دارد. در این مکان می توانید منظره ای زیبا از دریاچه و شهر وان ببینید.

افسانه های دریاچه وان

در زمان های دور کوه ها و دریاچه های بزرگ، به سبب تاثیر به سزایی که در زندگی مردمان داشتند، به مرکز توجه و موضوع مورد علاقه داستان ها و افسانه های محلی بدل می شدند. دریاچه وان نیز از این قضیه مستثنا نبود و افسانه ها و حکایات بسیاری درباره آن نقل قول می شود.

برخی از این داستان ها به بانویی پری‌وار اشاره دارد که از دریاچه بیرون می آید و با نجواهای اغواکننده خود، دل از مردی می برد. مرد جوان در حالی که دیوانه وار شیفته پری دریاچه وان شده بود، از او درخواست ازدواج می کند و پری تنها با یک شرط به درخواست او جواب مثبت می دهد. مرد جوان و بانوی پری رو با هم ازدواج می کنند؛ اما بر خلاف سبک رایج داستان ها، ازدواج شان با شکسته شدن شرط پری به انتهایی غم انگیز ختم می شود.

البته این تنها حکایت دریاچه وان نیست که مردم را سرگرم می کند، یکی دیگر از داستان های جذاب، درباره هیولای دریاچه وان است که بسیاری معتقدند درون آب دریاچه زندگی می کند. شاید بشود گفت همه چیز از آن جا شروع شد که روزنامه عثمانی سعادت در آپریل سال 1889 میلادی، با چاپ خبری اعلام کرد که موجودی ناشناخته به ناگاه از دریاچه وان بیرون آمده و مردی را بلعیده و با خود به درون آب های وان برده است. پس از چاپ این خبر، دولت عثمانی گروهی رسمی از دانشمندان و محققان را برای مطالعه و بررسی به دریاچه وان فرستاد، اما این گروه هیچ موجودی را پیدا نکردند.

برخی از محققین معتقدند خبر هیولای دریاچه وان در قرن نوزدهم، در واقع بازتابی از عقاید، افکار و داستان های باستانی این منطقه است که این بار به شکلی جدیدتر ظهور کرده است. البته داستان های هیولای وان به همان جا محدود نشد و این موضوع الهام بخش افسانه هایی با اشکال جدید و به روز شد. به طور مثال رد پای هیولای وان را در انیمیشن آمریکایی شنبه های اسرارآمیز (The Secret Saturdays) و یک سریال تلویزیونی استرالیایی به نام حیوانات ایکس (Animal X) می توان دید.

بیشتر از دریاچه وان

دریاچه وان، بزرگترین دریاچه کشور ترکیه و بزرگ ترین دریاچه آب سدیمی در دنیاست که در نزدیکی کوهی آتشفشانی به نام نمرود قرار دارد. جالب است بدانید که شکل گیری دریاچه وان به همین کوه آتشفشانی مربوط می شود؛ چرا که محوطه گود و بستر دریاچه وان بر اثر گدازه و فوران های کوه نمرود ایجاد شد.

یکی دیگر از ویژگی ها و شاخصه های بارز دریاچه وان آن است که از آن هیچ آبریزی وجود ندارد و به این ترتیب یکی از بزرگ ترین دریاچه های حوزه بسته دنیا نیز قلمداد می شود. البته روزگاری و در زمان های خیلی دور، دریاچه وان آب مازاد خود را از طریق آبریزی به بیرون منتقل می کرد؛ اما یکی دیگر از فوران های آتشفشانی کوه نمرود، خروجی اصلی دریاچه را بست.

جالب است بدانید که آب دریاچه وان در تابستان ها از لحاظ دمایی به سه بخش تقسیم می شود: بخش بالایی دریاچه که آب گرمی داشته، بخش پایینی که آب سردی دارد و در نهایت بخش میانی این دو که از لحاظ گرما و سرما متوسط است. در زمستان ها، بخش سطحی آب دریاچه به سرعت یخ زده و گاهی بخش های کم عمق شمالی نیز یخ می زنند. البته همان طور که قبلا اشاره شد هیچ گاه آب کل دریاچه یخ نمی بندد، چرا که غلظت نمک دریاچه وان بسیار بالاست. این نمک ها به صورت سدیم کربنات و سدیم سولفات دیده می شوند.

تغییرات سطح آب دریاچه وان

جالب است بدانید سطح آب دریاچه وان در مرور زمان بارها بالا و پایین شده و تغییرات بسیاری داشته است. تحقیقاتی در اوایل دهه 1980 میلادی نشان داد که سطح آب دریاچه وان در عصر یخبندان و حدود 18 هزار سال پیش، 72 متر بالاتر از سطح کنونی دریاچه بوده است. همچنین حدود 9500 سال پیش یک کاهش ناگهانی، سطح آب دریاچه را به 300 متر پایین تر از وضعیت کنونی دریاچه وان تغییر داد. البته این تغییر سطح هنوز هم ادامه داشت و سه هزار سال بعد یعنی چیزی حدود 6500 سال پیش، آب دریاچه با افزایش چشمگیری رو به رو شد.

جالب آن که اخیرا نیز نوسانات کوچک تر اما مشابهی با این نواسانات باستانی در سطح آب دریاچه وان مشاهده شده است. در دهه 1990 میلادی سطح آب دریاچه حداقل 3 متر افزایش یافت و باعث شد زمین های کشاورزی اطراف به زیر آب فرو بروند. با گذر زمان و درست کمی پس از آن که سطح آب کاهش یافت و به حالت قبلی و طبیعی خود بازگشت، به ناگاه سطح دریاچه وان دوباره در حدود 2 متر بالا آمد.

ویژگی های اقلیمی دریاچه وان

از آن جا که دریاچه وان خروجی آبی ندارد، امروزه به محلی از تجمع عظیم سدیم بدل شده است. این سدیم ها اغلب از دشت ها و دره های اطراف شسته شده و گه گاه نیز از ته نشین شدن خاکستر فوران های آتشفشانی به دست آمده اند. با توجه به عمر طولانی دریاچه وان که حداقل به عصر یخبندان بر می گردد، عجیب نیست که تا به حال قطر این لایه سدیمی به 400 متر رسیده است!

این قطر 400 متری و سدیمی دریاچه وان، توجه اقلیم شناسان و جغرافی‌دانان را به خود جلب کرد و باعث شد تا آنان با ایجاد سوراخ هایی به آزمایش، تحقیق و بررسی سدیم های دریاچه وان مشغول شدند. جغرافی‌دانی به نام دکتر استفان کمپ از دانشگاه هامبورگ، توانست 10 حفره با عمق 446 متر ایجاد کند. گرچه این حفره ها تنها به نخستین بخش های لایه سدیمی نفوذ کردند، اما پژوهشگران توانستند با کمک آن ها از آب و هوای تقریبی 14 هزار سال پیش، اطلاعاتی جذاب به دست آورند.

مدتی بعد گروهی دیگر به سرپرستی پروفسور توماس لیت از دانشگاه بُن آلمان برای پروژه جدیدتری اقدام کردند. این گروه قصد داشت این بار حفره های عمیق تری ایجاد کرده و امیدوار بودند تا بتوانند بقایا و اطلاعاتی از 800 هزار سال پیش به دست آورند. حفره های آزمایشی این گروه در سال 2004، منجر به کشف شواهدی از 15 فوران آتشفشانی در 20 هزار سال گذشته شد.

دریاچه وان در مرور زمان

دریاچه وان در دوره های مختلف تاریخی مورد توجه بوده که در ادامه به مهم ترین وقایع و دوره هایی که در نزدیکی این دریاچه رخ داده، پرداخته ایم:

پادشاهان آرارت

توشپا، پایتخت پادشاهان ارمنی در بین 2900 تا 2600 سال پیش بود که در نزدیکی دریاچه وسیع وان قرار داشت. از همین رو، دریاچه وان نزدیک 1000 سال، مرکزی برای پادشاهان ارمنی محسوب می شد. این دریاچه به همراه دریاچه ارومیه ایران و دریاچه سوان ارمنستان، سه دریاچه مهم پادشاهان ارمنی قلمداد شده و از آن ها با نام دریاهای ارمنستان یاد می کردند.

امپراتوری روم شرقی

در قرن یازدهم میلادی، دریاچه و شهر وان مرز دو حکومت قدرمتند زمان خود یعنی امپراتوری روم شرقی و حکومت ایرانی سلجوقیان محسوب می شد. مالکان محلی شهر وان که رنگ و روی آرامش را کم تر به خود می دیدند برای حفظ امنیت شهر، هر دو نوع سربازان و جنگجویان ترک و رومی را استخدام می کردند.

در نیمه دوم قرن یازدهم بود که امپراتور رومی، رومانوس چهارم به سوی ارمنستان لشکرکشی کرد تا آن را دوباره به زیر سلطه خود ببرد و از کنترل سلجوقیان خارج کند. نیروهای جنگی رومانوس از رود فرات گذشتند و در شمال دریاچه وان با نیروهای اندک آلپ ارسلان، پادشاه سلجوقی رو به رو شدند. این دو ارتش در نبرد ملازگرد با یکدیگر درگیر شدند. ارتش رومانوس با آن که بسیار بیشتر از نیروهای آلپ ارسلان بود، اما به جهت سنگینی تجهیزات شان از جنگجویان اسب سوار ایرانی شکست خورده و خود رومانوس نیز دستگیر شد.

امپراتوری سلجوقیان

پس از جنگ دو کشور، بخش شرقی قلمرو روم باستان به دست ایرانی ها افتاد و آلپ ارسلان آن را میان سرداران تُرک خود تقسیم کرد. دریاچه وان و زمین های اطرافش نیز به دست یکی از سرداران و غلامان آلپ ارسلان افتاد و او شهر احلات را برای مرکز فرمانروایی خود انتخاب کرد.

بعدها این منطقه از قلمرو ایرانی ها خارج شد و بار دیگر به دست پادشاهان ارمنی افتاد. البته این پایان ماجرا نبود و مدتی نیز تحت سلطه ایوبیان قرار گرفت. در نهایت به هنگامی که عثمانی ها امپراتوری روم را فتح کردند و قلمرو خود را گسترش دادند، دریاچه و زمین های اطرافش نیز به امپراتوری عثمانی رسید. از آن زمان به بعد، گرچه کشمکش های بسیاری میان حاکمان ایرانی و حاکمان ترک وجود داشت؛ اما در نهایت دریاچه وان در محدوده کشور ترکیه باقی ماند.

انتشار: 23 اسفند 1396 بروزرسانی: 5 اردیبهشت 1399 گردآورنده: turkeyro.ir شناسه مطلب: 69

به "همه چیز در مورد دریاچه وان ترکیه" امتیاز دهید

امتیاز دهید:

دیدگاه های مرتبط با "همه چیز در مورد دریاچه وان ترکیه"

* نظرتان را در مورد این مقاله با ما درمیان بگذارید